Beginselverklaring

Bij alle verkiezingen presenteren politieke partijen hun programma voor de komende jaren. Zij hebben ook een basisdocument voor de lange termijn: een beginselprogramma of -verklaring. Op 12 oktober presenteerde de ChristenUnie de voorgestelde tekst voor deze beginselverklaring aan haar leden. Het Wetenschappelijk Instituut mocht een voortrekkersrol spelen in de totstandkoming van die tekst.

Het huidige ‘kernprogramma’ dateert van de oprichting van de ChristenUnie, rond 2000. Toen de partij twee jaar geleden haar grondslag herzag, ontstond de ambitie ook de tekst van het kernprogramma te vernieuwen. Het Landelijk Bestuur van de ChristenUnie verzocht het Wetenschappelijk Instituut een voorstel te schrijven. Directeur Wouter Beekers trad op als auteur en vertelt over proces en voorstel. 

Geanimeerde gesprekken 
‘We hebben een intensief, maar zeer interessant traject achter ons van vele gesprekken. Ik heb zelf intensief samen mogen nadenken met een klankbordgroep met Jan van der Stoep, Mirjam Bikker, Martijn van Meppelen Scheppink en Reinier Koppelaar (resp. voorzitter Wetenschappelijk Instituut ChristenUnie, senator voor de ChristenUnie, raadslid in Barendrecht en redactielid van Groen) en met het Landelijk Bestuur van de ChristenUnie.

Zeer waardevol waren ook gesprekken breder in de partij: in een heisessie met kiezers; in gesprek met ‘toonzetters’ in de christelijke beweging en theologen van uiteenlopende achtergrond. Op het partijcongres in juni 2018 is een eerste concept besproken en vele leden hebben zich gemeld met ideeën. Zij hebben ons op veel punten aan het denken gezet en de afgelopen maanden zijn we weer met frisse blik door de tekst heengegaan.’

                                                                                     

Het denken, maar ook het hart
‘Het huidige kernprogramma is een robuuste tekst, die veel wijsheid bevat uit de christelijk-politieke denktraditie. Dat hebben we niet willen verliezen. Tegelijkertijd voelden we duidelijk bij mensen de behoefte om dit denken te verbinden aan het hart; christelijke politiek begint immers met bewogenheid. Vandaar ook de titel: “Vrede zoeken, recht doen”.’

De traditie, maar ook de toekomst
‘Daarbij werden we opgeroepen niet alleen de traditie waar de ChristenUnie in beweegt een plek te geven, maar ook de uitdagingen die voor ons liggen. Daarbij kun je denken aan globalisering, de wereldwijde markt en het vraagstuk van migratie; nieuwe ethische afwegingen die nodig zijn na technologische ontwikkelingen; hernieuwde aandacht voor de christelijke wortels van onze democratische rechtsstaat.’ 

Kern van de christelijke politiek
‘Elke tijd komt weer met nieuwe vraagstukken. We vonden het belangrijk kernwaarden te formuleren van waaruit we die vraagstukken tegemoet kunnen treden. De basis daarvoor werd al gelegd in de WI-reeks “Dienstbaarheid, vrijheid, duurzaamheid”. In deze beginselverklaring hebben we die kernbegrippen appellerend willen formuleren: “dien de samenleving, deel de vrijheid, bescherm het leven”’.

Definitief voorstel
‘Het Landelijk Bestuur legt het voorstel nu aan de leden voor, met de vraag of zij kunnen instemmen met deze nieuwe tekst. Leden hebben de mogelijkheid om amendementen in te dienen. Op het partijcongres van zaterdag 24 november vindt de stemming plaats.

Levend document
‘De partij hoopt dat dit document een levend document zal worden. Degenen die de ChristenUnie vertegenwoordigen dragen de beginselverklaring uit.Verder zijn we in gesprek hoe dit document een centrale plaats kan krijgen in onze communicatie, politieke denkwerk, cursussen, enzovoorts. Wat ons betreft vormt de beginselverklaring niet het einde, maar ook weer een beginpunt van vele goede gesprekken.’