'Je nek uitsteken loont'


Interview met drie Vlaardinger politici


Door Geert Jan Spijker

Na een turbulent politiek jaar is de storm in Vlaardingen eindelijk gaan liggen. Wat begon met het aftreden van een wethouder met dominante trekken resulteerde uiteindelijk in een nieuw college waaraan ook de ChristenUnie/SGP-fractie deelneemt. Een fractie waarvan de enige SGP-er lid werd van de ChristenUnie. Hoe heeft dit allemaal kunnen gebeuren? Gesprek met drie betrokkenen: wethouder Ruud van Harten, raadslid Esther Heijndijk en nestor Cor de Jonge. "Wij hebben in het afgelopen jaar tijd evenveel hectiek meegemaakt als Cor in 22 jaar."

Kunnen jullie kort uitleggen wat 2011 tot zo'n bizar jaar maakte?

Cor: Vorig voorjaar werd tot ieders verrassing duidelijk dat de Leefbaar-wethouder een verzoek aan de provincie Zuid-Holland om een subsidie niet had uitgevoerd. Er kwam een motie van wantrouwen, vanwege misleiding, die met een krappe meerderheid werd aangenomen. De wethouder bleef echter zitten. Toen bleek dat dit probleem slechts het topje van de ijsberg was. De raad heeft vervolgens een motie van vertrouwen tegen de wethouder ingediend, om zo het gehele college ter verantwoording te kunnen roepen. De verhoudingen in het college bleken totaal kapot en vervolgens heeft de raad hem en een andere wethouder ontslagen. 

Ruud: Leefbaar wilde daarna als grootste partij verder, met ons erbij. De ontslagen wethouder zei: ‘Doe mee, dan kun je wethouder worden!’ We hoefden alleen te tekenen, maar zette ons daarbij wel het mes op de keel. Bovendien konden we geen eigen punten inbrengen. Daar zijn we dus niet in meegegaan, al was de verleiding aanwezig.

Esther: Dat was typerend voor deze wethouder: iemand die niet luisterde, ook niet naar de raad.    

Wat was het alternatief?

Ruud: Er was een ‘links’ kamp van 17 (rond de PvdA) en een ‘rechts’ kamp van 16 zetels (rond Leefbaar). Wij hadden met 2 zetels een sleutelpositie. Wij hebben ons uiteindelijk op inhoudelijke gronden bij de 17 gevoegd, na eindeloos onderhandelen. Ik heb nog nooit zulke hoge telefoonrekeningen gehad.

Cor: Het resultaat mocht er zijn, ons hele lijstje is overgenomen in het coalitieakkoord – zonder dat we ons hard hebben opgesteld.

Kunnen jullie een paar voorbeelden noemen?

Esther: We hebben het Vlaardings museum weten te behouden, erg belangrijk voor de identiteit van de stad. Wel is het zo dat we maximaal 4 ton per jaar geven en dat ze de rest zelf moeten ophalen. Andere partijen steunen liever het theater, terwijl daar maar liefst 2,2 miljoen euro per jaar heen gaat! Ook is besloten het stadskantoor te renoveren in plaats van een nieuwe te bouwen. Dat scheelt 30 miljoen euro. We hebben hier altijd voor gepleit en kregen nu iedereen mee.

Ruud: Ook hebben we altijd een bepaald parkeerbeleid voorgestaan dat nu ingang gaat vinden. En er komt een vermindering van het aantal koopzondagen. Heel veel winkeliers die ik spreek zijn daar erg voor, echt niet alleen christenen.   

Cor: Door vrijwel iedereen wordt dit college als erg positief ervaren. Er is een goede sfeer en het belang van de stad staat weer centraal. Dit is geen vechtbestuur als het vorige.

Ruud: Goede voorstellen van de oppositie nemen we gewoon over en daardoor smelt het ijs aan de randen van de oppositie.

Hoe is de samenwerking met de SGP?

We werken al jaren uitstekend samen met de SGP en waren ooit zelfs een landelijk voorbeeld voor de samenwerking. De laatste jaren hebben we 2 zetels, voor beide partijen 1. De afspraak is gemaakt dat de zetel partijgebonden is. Dat gaf nooit discussie. Tot recent: Esther kreeg in 2010 méér stemmen dan de 1e kandidaat van de SGP, dus was zij volgens de Kieswet gekozen. Daardoor zou de kandidaat van de SGP pas de tweede helft van de raadsperiode in de raad komen. Maar wat gebeurt er: SGP-kandidaat André Fokker krijgt problemen met zijn partij en bedankt als lid. Vervolgens wordt Ruud wethouder en komt André als nummer 2 de raad in, voor de ChristenUnie! Hij is immers, volstrekt op eigen initiatief, lid geworden bij ons. De ChristenUnie heeft nu voor de volle periode 1 wethouder en 2 raadsleden. Niemand had dit scenario kunnen verzinnen.

Is het een ondankbare taak om juist nu wethouder van Financiën te zijn?

Ruud: "We moeten met ingang van 2012 structureel 17 miljoen euro per jaar bezuinigen. Door tegenvallende grondexploitaties moet daar wellicht een extra bezuiniging bovenop. Dat wordt wel lastig."  

Esther: Het vorige college had dat bedrag vastgesteld, alleen het verschil is dat dit college het niet oplegt, maar eerst overlegt. Niet alleen met de raad, maar ook met organisaties. Zo wordt er rondom de sociale werkplaatsvoorzieningen veel afgestemd met het bedrijfsleven.

Ruud: We nodigen iedereen uit op het stadhuis en luisteren goed. Als we straks de voorjaarsnota maken, dan ligt de zaak ook wel redelijk vast.

Esther (lachend): Dat zullen we nog wel zien.  

Cor: Uitgangspunt van het college is dat niemand onder de ondergrens mag vallen en dat er geen lastenverhogingen komen.

Hoe houden burgers vertrouwen in de politiek in deze tijd?

Esther: Betrek iedereen er bij – burgers, oppositie - dan zorg je voor draagvlak en geloofwaardigheid.

Cor: In 1990 protesteerden wij tegen een verkeersomleiding die op veel weerstand stuitte in een bepaalde wijk. We hebben toen de mensen opgezocht en een enquête gedaan zodat mensen hun frustraties kwijt konden. Uiteindelijk zijn we er voor beloond en stegen we van 2 naar 4 zetels. Die mentaliteit van 'de nek uitsteken' hebben we nog steeds, recent door het verzet tegen een gokhal. We hebben letterlijk op de barricaden gestaan en dat loont.

© WI ChristenUnie