Goed nieuws voor de schepping

Goed nieuws voor de schepping

 

We zitten verstrikt in een wereld die kapot gaat aan milieuvervuiling, oorlog, broeikaseffect en armoede. Wat heeft het goede nieuws van Jezus in deze context te maken met duurzame ontwikkeling?

 

De wereld is verrot, daar kun je niet omheen als je serieus kijkt naar Congo, Darfur, het Midden-Oosten. Via wat we eten en wat we gebruiken, zitten we er allemaal in verstrikt. Op dit moment zijn er in arme landen akkers gereserveerd om palmolie te leveren voor onze energie, katoen voor onze jeans en veevoer voor onze gehaktballen. We importeren hout, metalen en olie, het maakt niet uit van welk regime en uit welke mijn, om te verwerken tot gebruiksproducten. Als iedereen zo zou leven als wij, zouden we twee aardbollen nodig hebben.[1] Tien tot dertig procent van de vogels, zoogdieren en amfibieën wordt door onze levensstijl met uitsterven bedreigd.[2]

 

Gebroken wereld

De wereld is gebroken. We zijn zelf heel goed in het verzinnen van oplossingen om ons geweten maar te kunnen sussen en ons staande te kunnen houden. We kiezen voor een hip pragmatisch idealisme (“Ik vlieg dan wel naar New York, maar ik heb wel groene stroom”), of we nemen juist de hele wereld op onze schouders en veranderen in een chagrijnige geitenwollen sok. Of we geloven dat de politiek en de techniek het wel gaan oplossen en we doen lekker mee met de rest.

 

Jezus

Als we naar Jezus kijken, zien we een heel andere weg. De wereld was toen net zo goed gebroken. Armen en zieken werden buitengesloten en mensen leefden niet zoals ze door God bedoeld waren. Wat was de oplossing van Jezus? Hij bagatelliseerde niet het kwaad dat in ons zit en deed niets af aan de standaard die wij zouden moeten halen – gehoorzamen aan Gods wet. Maar voor hem was het alternatief – het wetticisme – ook geen optie, want het was liefdeloos en werkte niet.

Jezus kwam met nieuws. Geen slecht nieuws, maar goed nieuws! Het goede nieuws was dat Gods koninkrijk komt, en dat je mee mag doen als je je omkeert, hoe slecht je ook hebt geleefd. Dat was dus geen nieuwe strategie om de Romeinen het land uit te trappen. Dat was ook niet een religie van het innerlijk, om de huidige problemen maar te slikken en onze ziel klaar te maken voor de hemel. Het was de aankondiging van een koninkrijk waar de zieken zouden genezen, de lammen zouden lopen en de armen erbij zouden horen.

 

Nieuwe koninkrijk

Dat koninkrijk zou nu al zichtbaar worden voor de mensen die tot inkeer kwamen en die zich met zijn Geest wilden laten vullen. “Dit is waar de hele schepping met reikhalzend verlangen op wacht!”, zou Paulus later schrijven. Dat mensen zich zouden bekeren en Gods zoon in hen openbaar zou worden.

Het is de hoogste tijd dat wij dat goede nieuws tot ons door laten dringen. Er komt een nieuw koninkrijk en we mogen stoppen met vertrouwen op het huidige systeem. We mogen stoppen met onze wetjes en onze pogingen om de wereld te redden. We mogen ook stoppen met onze naïviteit, want: er komt een nieuw koninkrijk.

Als we dat koninkrijk willen gaan zien, zullen we wel onze zonde moeten belijden. Niet alleen onze privé-fouten, maar ook onze collectieve zonden van uitbuiting, oorlog en overdaad. Als we dat gaan doen, kan Gods geest in ons komen en ons bevrijden van schuldgevoel, uitzichtloosheid en naïviteit. En dat betekent nogal wat. Want dan kunnen we niet zomaar meer achterover leunen of meelopen met de rust. Dan moeten we aan de slag. Niet om de wereld te redden, maar omdat dat nu eenmaal zo hoort in het koninkrijk.

Dat gaat verder dan alleen maar niet vloeken of geen seks voor het huwelijk hebben. Dat heeft te maken met stoppen met bezorgd zijn over onze dagelijkse noden, delen wat we hebben en zorgen voor Gods schepping. Niet omdat het moet, maar omdat we niet anders meer kunnen. Want Gods koninkrijk komt.

 

Aan de slag

Wat houdt dat praktisch in? Van alles. We kunnen leren tevredener te leven, en te genieten van genoeg. We kunnen de auto laten staan, en de tv uitzetten. We kunnen weer bewust gaan genieten van de schepping. We kunnen groenten uit de regio en van het seizoen kopen. We kunnen proberen minder vlees te eten, omdat de hoeveelheden vlees die wij verorberen schadelijk zijn voor de wereld. We kunnen op keurmerken letten. We kunnen ons geld van de grote banken afhalen omdat ze winst maken met porno, wapenhandel en milieuvervuiling. We kunnen geld weggeven. We kunnen ons huis openstellen voor mensen die dat nodig hebben. We kunnen actief worden in de buurt.

Keer op keer zullen we ontdekken dat we niet perfect zijn, maar we mogen telkens opnieuw beginnen. Daarom proberen we met Time to Turn jonge gelovigen bij elkaar te brengen. Samen vieren we de komst van Gods koninkrijk én helpen we elkaar om op te komen voor duurzaamheid en rechtvaardigheid. Dit jaar gaan we samen elektronicabedrijven aanspreken op de grondstoffen die ze gebruiken voor apparaten zoals mobiele telefoons. De metalen worden vaak op vervuilende en mensonterende manier gedolven in ontwikkelingslanden. We willen consumenten stimuleren om niet altijd iets nieuws te kopen en we willen bedrijven wijzen op hun verantwoordelijkheid.

 

Hoopvol nieuws

Duurzaamheid is zo niet iets wat uit je tenen moet komen. Het is ook niet een leuke hobby voor erbij. Het is een onderdeel van het nieuwe leven dat we mogen leven. Er is een keuze voor nodig. Als wij tot inkeer komen en naar God toe gaan, helpt hij ons om tot actie over te gaan. En God zorgt er wel voor dat dat vrucht draagt, daar hoeven wij niet bezorgd om te zijn.

Dat is niet frustrerend of belerend. Het is wel gevaarlijk en kan ons in botsing brengen met de machten van de wereld. Maar wij zullen winnen, en dat is fantastisch, goed en hoopvol nieuws!

 

 

Frank Mulder

 

 

Frank Mulder is voorzitter van Time to Turn.

Begin april verschijnt zijn boek Moet groei? Bekende economen aan de tand gevoeld over een (on)zinnige vraag bij Uitgeverij Pepijn

 

 

 



[1]    WWF, Living Planet Report, 2006.

[2]    UN Millennium Ecosystem Assessment, 2005.